İsveç’te ilk kez bir Türk fabrikası açıldı !

İsveç tarihinde ilk kez bir Türk işadamı İsveç’te sanayi yatırımı yaptı !

Türkiye’nin ilk telefonunu 1900’lü yıllar başında İstanbul’da şube açan İsveç’in dünya devi telefon ve telefon santralı üreticisi LM Ericsson şirketinin Dolmabahçe Sarayı’na kurduğunu ve Türklerin dünyaya ilk kez İsveçliler sayesinde “alo” dediğini biliyor muydunuz?

İsveç ile Türkiye arasında ticari ilişkiler 1700’lü yıllarda gelişmeye başlamış ve İki ülke arasındaki ilk ticari anlaşma da 1737 yılında imzalanmıştır.

Halen 140 İsveç şirketi Türkiye’de kendi tesislerinde doğrudan faaliyette ve üretimde bulunmakta, Türkiye’ye ve Türkiye üzerinden de başta Ortadoğu ve Orta Asya coğrafyasına satış yapmaktadır. Ayrıca irili ufaklı 270 İsveç firmasının Türkiye’de bir pazarlamacısı ya da acentası bulunmaktadır.

İsveç ile Türkiye arasında her yıl artan ama güçlü ve ihracata dayalı İsveç sanayisi sayesinde açık ara İsveç lehine gelişen ticaret hacmi 2015 yılında 24 milyar (23,6) krona ulaşmıştır. İsveç Türkiye’ye ağırlıklı olarak makine, kağıt, demir-çelik, otomotiv, ilaç, kimya sanayisi ürünleri ile iletişim araç- gereçleri ve elektronik cihazlar ihraç etmektedir.

İsveç’te ilk Türk sanayi yatırımı ise geçen yıl yapıldı ve Hasan Erendemir adlı bir Türk işadamı Malmö yakınlarındaki Landskrona kasabasında “Hälsa Sängar AB” (Hälsa Yatak AŞ) adıyla bir “döşek” fabrikası açtı. Yatırım yerinin seçilmesin de kasabanın Malmö ve Göteborg limanlarına yakınlığı rol oynadı.

Yalnız bu fabrikada üretilen döşeklerin bir tanesi bile İsveç’te satılmıyor ve hepsi de üretilir üretilmez Türkiye’ye ihraç ediliyor !

İşadamı Hasan Erendemir yurtdışından fabrikasına getirttiği kauçuk ve yay hammaddelerini gösteriyor.

Konteynerlerle getirilen ham kauçuk ve yaylar fabrikada “döşek” yapılıp yine aynı konteynerlere yüklenip Türkiye’ye gönderiliyor !

İşadamı herbirine “Stockholm”, “Lappland” “Småland” “Jämtland”, ”Karlstad”, “Skåne”, ”Uppsala” gibi İsveççe coğrafi adlar koyduğu “İsveç malı” döşeklerini, İsveç’in masalsı doğa manzaraları ortamlarında; beyaz gelincikler arasında, kayın ormanında, kar kütükleri ve buz kütlesi üstünde çektirdiği reklam fotoğraflarıyla ve Türkçe “İsveç kalitesi ve sağlamlığı” sloganıyla Türkiye’de pazarlıyor.

İşadamının söylediğine göre üreticisi Türk olan bu “İsveç kaliteli döşekler“, Türkiye’de aynen “peynir ekmek” gibi kapışılıyor !

İşadamı ayrıca Londra ve Kanada’nın Toronto şehrinde yakında açacağı butiklerinde de İsveç’te ürettiği bu döşekleri satmayı planlıyor.

Hasan Erdemir atadan işadamı. Dedesi 1936’da Türkiye’de ilk imalathanesini ve ticarethanesini açmış. Düdüklü tencereden mektup kağıdına, yorgandan döşeğe onlarca ürünün hem imalatını hem de satışını yapmış !

Hasan Erendemir’e bu yatırımında kasabada üretime son verildiği için boş kalmış eski fabrika binalarına yatırımcı arayan Landskrona belediyesi ve Business Sweden ajansı ile şirketin danışmanı Malmö doğumlu Murat Özmehak yardımcı olmuş.

Hasan Erendemir de Türkiye’den İsveç’e ilk kez gelen her faniye yapılan önyargılı yaklaşımlardan payını almış.

Önce yatırım yapacağı ülkeye vize almakta sıkıntı yaşamış. Bu zorluğu aştıktan sonra bu seferde İsveç’te banka hesabı açtırmakta zorluk çıkarmışlar ve işadamının asıl maksadının üretim değil de kara para aklamak olacağından kuşkulanmışlar !

Fabrikanın İsveçli çalışanları Ann-Sofie Delmonico ve Katarina Åstedt uykucu Türkler için yaptıkları İsveç kaliteli ve sağlam İsveç döşeklerini kaldırıyor !

Halen döşek fabrikasında 4 İsveçli işçi çalıştıran iddialı işadamı işçi sayını çok yakında 10’a çıkaracağını ve 5 yıl içinde yapacağı 20 milyon dolarlık yatırımla fabrikasını büyüteceğini söylüyor..

Ne diyelim ?

Hayırlı ve uğurlu olsun !

İsveç’in taa yüz yıl öncesinden Türkiye’ye yatırım yapan LM Ericsson ve ABB, Atlas Copco, Alfa Laval, Astra, IKEA, H&M gibi her biri kendi alanında bir dünya devi olan onlarca çokuluslu şirketi ve yüzlerce becerikli firmasının yanında Hälsa Sängar’ın esamesi okunmasa da bunun bir ilk olması, örnek oluşturması açısından bence önemli ve sembolik anlamda değerli bir yatırım.

İsveç’e işçi göçümüzün 50. yılını andığımız bir zamanda, bir vakitler pır pır eden yüreğinde taşıdığı ümitleriyle, herkesten sakladığı kaygılarından kaynaklanan ürkekliği ve köylülükten gelen çekingenliğiyle, tek sermayesi ve kıt birikimi heybesindeki sadece birkaç kuru yiyeceği ve alın terli emeğiyle, yalnızca bir fabrika da iş bulmak hayaliyle İsveç’e gelmiş olan Türk işçilerinden 50 yıl sonra bu sefer aynı İsveç’e, cebinde tıkır tıkır sermayesini ve yüreğinde cesaretli yatırım iradesini taşıyan, yılmayan ve karşılaştığı zorlukları tek tek aşan, kendine, bilgi birikimine ve üretim teknolojisine güvenerek İsveç’e gelip, “tereciye tere satar” gibicesine bir sanayi fabrikası açan ve yanında şimdilik az sayıda da olsa İsveçli işçileri çalıştıran işadamımız Hasan Erendemir’i kutluyorum.

Bu sanayi yatırımının ilkte kalmamasını, hem Türkiye’den gelecek olan hem de İsveç’te yaşayan memleketlilerimizin burada yapacakları benzeri yatırımlarla artarak çoğalmasını umut ediyorum !

Unutmayalım ki başta IKEA olmak üzere çoğu İsveç devi şirketler bir zamanlarda küçük mekanlarda yaptıkları küçük çaplı imalat ve satışlarlarla işlerine sıfırdan başlamışlardı !

Hasan almıyor hem yılmadan çalışan hem de parayı basan alıyor !

TANER YILDIZ

Not: Bu yazının amacı bu şirketin reklamının yapılması değildir. Şirket sahibini hiç tanımıyorum ve ne şirketle ne de sahibiyle herhangi bir sözlü ya da yazılı ilişkim olmadı.

Bu küçük yatırımın sembolik değerine vurgu yapmak ve bu bahaneyle İsveç ve Türkiye’nin ticari ilişkisi hakkında kısaca bilgi vermek amacıyla bu bloğu yazdım !

İlgi duyanların iletişim ve daha geniş bilgi alması için lütfen tıklayın:

http://sanghalsa.se/vara-sangar/

Kaynak: Svd

Foto: Mats Roslund

İsveç’te ilk kez bir Türk fabrikası açıldı !” üzerine bir yorum

  1. Halil

    Slm ben ısveç malmöde oturuyorum bulgarıstan gocmenıyım turkyede oturuyorum ıkı cocugum var burda yasamak ıstıyotum daha once hugobos fabrıkada calıstım ızmırde elımden herturlu ıs gelıyır tekstıl üzerıne ıscı alınıyormu dıye yazdım saygılar

Halil için bir cevap yazın Cevabı iptal et